Empedokles

Değerli dostlar,

Bir diğer, bilim insanı da Empedokles’tir. Empedokles’te yine Thales ve Anaksimender’e yakın zamanda yaşamıştır. M.Ö. 540 yıllarında yaşadığı düşünülüyor. Bazı kayıtlara göre kendini Tanrı olarak kabul edermiş. Belki de başkaları onun çok zeki olduğunu düşünerek, Tanrı gözüyle bakmışlardır. Işık hızının çok yüksek olduğunu kavramıştı.

Deneysel olarak çalışmalar yapmıştır. Havanın varlığına ilişkin ilk deneyi kendisinin yaptığına yönelik kayıtlar vardır. Empedokles, deneyini evlerde kullanılan, bir gereçle gerçekleştirmiştir. Bu aletin adı Clepsydra veya su hırsızıdır. Bu alet küre biçiminde, üst ucunda boru olan, alt tarafında da delikler olan bir gereçtir. Bu kap suya batırılarak doldurulur. Eğer boru biçimindeki borunun üst kısmını parmağınızla bastırmayarak, küreyi sudan çıkarırsanız alt deliklerden su duş gibi boşalır. Fakat, parmağınızla borunun deliğini kapatırsanız, su kürenin içinde kalır. Maddi bir cisim, suyun geçişine engel olmakta diye düşünerek, havanın varlığını tespit etmiştir. Empedokles, böylece görünmez olanı görebilmişti. Hava, görünmesini imkansız kılacak kadar küçük parçalardan oluşuyor diye düşündü.

Ne yazık ki, bu bilim insanı, bir kaza sonucu hayatını kaybetmiştir. Etna yanardağının, içine dalgınlık sonucu düştüğü söylenir. Acaba, bir jeofizik sorununu gözlemleme yaparken mi, lavların içine kaymıştı. Bilemiyoruz.

İyi haftalar diliyorum,

Saygılarımla,

Ufuk Saygın

AQUA Danışmanlık